SEMAVERCİLİK - Amasya
Yeşilırmak Havzası Kalkınma Birliği El Sanatları Ürünleri Kültür Envanteri
Yeşilırmak Havzası Kalkınma Birliği El Sanatları Ürünleri Kültür Envanteri
Yeşilırmak Havzası Kalkınma Birliği El Sanatları Ürünleri Kültür Envanteri
El Sanatları
Semaver; çay demlemek ve demli çayın bardağa alınmasının ardından çaya istenen
miktarda su ilave etmek için gerekli olan sıcak suyun kaynatılmasında kullanılan
ve ortasında kömür ve odun yanan ocağı bulunan musluklu kap olarak
tanımlanabilir.
El sanatları kapsamında Amasya yöresine özgü gelişme gösteren, “teneke semaver
“ile “bakır semaver” adlarıyla tanınan ve yörede yapımına devam edilen sanat
dallarından biridir. Yöre insanının çay içme alışkanlığı nedeniyle semaver yapımının
pratik olarak geliştirildiği tahmin edilmektedir.
Semaver; alt tarafında taşıyıcı görevi yapan ayak, orta bölümünde ayaktan
destek alan ve genellikle silindir şeklinde olan gövde kısmı ile gövdenin
devamında çay demliğini koymaya yarayan ve yörede “demkeş” adı verilen
bölüm olmak üzere üç ana kısımdan oluşmaktadır. Günümüzde bazı
semaverlerde bir yerine iki demkeş bulunduğu görülmektedir. Semaverin
orta kısmında suyu ısıtmaya yarayan ızgaralı kömür yanan kısım ve üzerinde
semaver borusu ile orta kısmı çevreleyen su haznesi bulunmaktadır.
Gövdenin üst kısmında semavere su konulmasına yardımcı olan kapak, alt
kısmında ise su almak için kullanılan musluk yer almaktadır. Ayrıca ayak
kısmında daire şeklinde havalandırma boşlukları bulunmaktadır.
Son yıllarda fabrikasyon semaverlerin üretilmesi, bu yörede semaver yapımını
olumsuz yönde etkilemiştir. Teneke semaverler hafif ve kolay taşınabilir elverişli
bir yapıya sahiptir. Semaverler, özellikle bağ ve bahçelerde çayın demlenmesi ve
muhafazasında kullanılmaktadır.
“TR83 Bölgesi Günümüz El Sanatları Envanteri ve Pazar Araştırması” projesi kapsamında
Amasya’da yapılan incelemeler sonucunda semaver yapımcılığının giderek
azalmakta olduğu anlaşılmıştır. Bu proje doğrultusunda Amasya’nın simgesel
öğelerinden biri olan ve el sanatı çerçevesinde yapımına devam edilen bu sanatın
geliştirilmesi yanında tanıtım ve pazarlama kolaylıklarının sağlanması planlanmıştır
Görüntülenme Sayısı :
460
Eklenme Tarihi :
11 Şubat 2013 Pazartesi
Güncellenme Tarihi :
17 Haziran 2014 Salı