Bithynia döneminde (M.Ö. 4. yy) inşa edilmeye başlanan surlar, Roma ve Bizans dönemlerindeki yeni eklentilerle günümüzdeki şeklini almıştır. İznik’in çevresini beş kenarlı çokgen şekilde kuşatan surlar yaklaşık 4970 metre uzunluğundadır. Yüksekliği 10-13 metre arasında değişen surlarda, yuvarlak ve kare şeklinde 114 burç vardır. İznik’in iki ana caddesinin kesiştiği noktadan bakıldığında, dört ana kapı görünür.
İSTANBUL KAPI: Kentin kuzeyinde yer alan, İstanbul Kapısı, üç ayrı kapıdan oluşmuştur. Kente dışarıdan girişte esas sura ait olan kapı ile en içteki kapı arasında oval bir avlu bulunur. Dışarıdan girişte ilk kapı ön sura ait olup, iki yanında yarım silindirik kapı kuleleri vardır. Kapı, kuleleri birleştiren dikdörtgen surun tam ortasında yer alır; söveleri, granit sütunlardan oluşturulmuş, üzerine de bir granit sütun yerleştirilmiştir. Bu sövelerin üzerinde yere alan büyük kemer, aslında köşe duvarları üzerine oturmakta olup, söve ile kenar arasındaki boşluk doldurularak kapatılmış bulunmaktadır. Bu ikinci kapının yanında bulunan esas sura ait kuleler üstte ikinci katı oluşturmaktadır. Bunlarda, kubbeli birer hücre bulunmaktadır. Kapının üzeri, içte ve dışta olmak üzere kemelerle birbirine bağla bağlanmıştır. Avlunun sonunda düzgün kesme taşlardan yapılmış üçüncü bir yapı vardır. Bu kapı söveleri üzerinde yüzleri dışarı dönük iki meduza başı görülür. Bunlar kenti kötü ruhların etkisinden korumak için konulmuşlardır.
LEFKE KAPI: Kentin doğu ucunda yer alan kapı, İstanbul Kapısı ile büyük benzerlik gösterir. Aynı tarihlerde yapılma olasılığı güçlü görülmekte, ancak her iki kapı için de kesin bir tarih belirlenememektedir. Büyük olasılıkla önceden avlu içinde iken Bizans devrinde eklenen yapılarla avlu kapatılmış ve bugün gördüğümüz koridor şeklinde yol olmuştur. Kente dışarıdan girişte iki silindirik kulenin arasında kalın mermer sütunların oluşturduğu üst silmesi ağaçtan olan dikdörtgen kapı yer alır. Kapı üzerindeki kemerin içi örülmüştür. Ayrıca kapının sol tarafında devşirme, yüksek kabartma görünümü veren bir friz vardır. Üzerinde bulunan insan figürleri çok sıkışık olarak gösterilmiştir. Orta kapı kemeri üzerinde içte ve dışta birer yazıt vardır. İç tarafındakinde “Bu surları imparatorluk hanedanı ve İmparator Hadrianus adına ünlü İznik metropolü Cassius’un gözetimi ve denetiminde yaptırılmıştır."; dışarıdakinde ise “... senesinde imparatorluğa gönderilen paralar ile kent halkı bu yapıyı yaptırmıştır” bulunmaktadır. Kesme taşlardan üzeri tuğla kemerli bir geçit yer almakta olup, sağ tarafında moloz taş ve tuğla sıralarından bir kule vardır.
GÖL KAPI: Kentin batısındadır. Lefke Kapısından devam eden ana caddenin sonunda, Göl Kapısı bulunmakla beraber, bugün bu kapıdan hiçbir iz yoktur. Sağ tarafındaki kulenin yarısı ayakta, Sol taraftakinin ise sadece temeli bellidir. Bu kısmın görünüşü daha çok sur duvarlarının yıkılması ile meydana gelmiş açıklık biçimindedir. Kapı kulesi olarak bilinen kulenin dış kaplaması tuğlalardan, iç kısmı ise Horasan harcı ve birbiri üzerine yığılmış moloz taşlardan meydana gelmiştir. Kaynaklara göre bir arşitrav üzerinde aşağıdaki yazıtın bulunduğu bilinir. "Dindar, bahtiyar ve muhteşem imparator, prokonsül büyük rahip, konsül, vatan babası Caesar Marcus Aurellus Cladius tribün iktidarının ikinci yılında şöhretli elçi ve imparatorun varisi Vellius Macrinus, ile şöhretli hukukçu Sallius Antonius’un gözetimi altında ünlü İznik kentinin surları onartılmıştır."
YENİŞEHİR KAPI: Görkemli İznik surlarının en ilgi çekici kısımlarını, kesme taşlarla Roma döneminde M.S. 1. yüzyılda yapılmış olan aç kapılar teşkil etmektedir. Yenişehir Kapı üç kısımdan oluşmaktadır. Dıştan kente ilk girişi sağlayan kapı ön sura bağlıdır, batı kısmı şipolyen parçalardan yapılmış olup surla birleşiktir ve doğu kısmı küçük bir surla bağlantılıdır. İç kapıya kare avludan geçilerek ulaşılmaktadır. Bunun da şipolyen antik parçalarla örüldüğü fakat günümüze çok az izin kaldığı belgelenmiştir.
English
The Iznik Ramparts
The city walls, which began to be built during the Bithynia period (4th century BC), have taken their present shape with new additions during the Roman and Byzantine periods. The walls surrounding Iznik in a five-sided polygonal shape are approximately 4970 meters long. There are 114 round and square shaped bastions in the walls between 10-13 meters in height. When you look at the intersection of the two main streets of Iznik, four main doors appear.
THE İSTANBUL DOOR: Located in the north of the city, the Istanbul Gate is made up of three separate doors. There is an oval courtyard between the door and the innermost door in the entrance to the city from the outside. The first door in the entrance from the outside belongs to the front side and there are half cylindrical gate doors on both sides. The door is located in the middle of the rectangular ram that joins the towers; pavilions, granite columns, and a granite column on it. The large arch that takes its place on these bases is actually sitting on the corner walls and is filled by filling the space between the jamb and the edge. The towers belonging to the main building next to this second door form the second floor on the top. In these, there are domed cells. Over the door, the inner and outer belts are connected to each other. At the end of the courtyard there is a third structure made of regular cutting stones. There are two medusa heads on the door handles and there are set to protect the city from the evil spirits.
THE LEFKE DOOR: The door at the eastern end of the city is very similar to the Istanbul Gate. The possibility of being done on the same dates seems strong, but a definite date can not be determined for both doors. The courtyard has been closed with the constructions that were added during the Byzantine period, and it became the corridor-shaped road that we see today. The entrance is from the outside with a rectangular door made of thick silk column made of thick marble columns between two cylindrical bowls. The inside of the belt on the door is knitted. In addition, on the left side of the door is a frieze, which gives a high relief appearance. The human figures on it are shown as very cramped. There are inscriptions inside and outside the central door arch. On the inner side it is written : "These walls were built under the supervision of the imperial dynasty and the famous Iznik metropolis Cassius in the name of Emperor Hadrianus. On the other hand, "... the people of the city have made this construction with the money sent to the empire." There is a brick-arched passage, and there is a tower of rubble stones and bricks on the right side.
THE LAKE DOOR: It is in the west of the city. At the end of the main street, which continues from the Lefke Gate, and there is no sign of the existance of this gate today. On the right side half of the tower is standing, while for the one on the left side, there is only the base left. The appearance of this part is mostly in the form of an opening that has come to fruition with the destruction of the city walls. The outer wall of the house, known as the door tower, is made of bricks and the interior is made of khorasan mortar and rubble stones piled on top of each other. According to sources it is known that on an architrave the following inscription is found 'The walls of the city of Iznik, under the watchful eye of the renowned ambassador and emperor Vellius Macrinus, and the renowned lawyer Sallius Antonius, were restored in the second year of the reign of Caesar Marcus Aurellus Cladius.
THE YENİŞEHİR DOOR: The most interesting parts of the magnificent Iznik walls were cut with stones in the first century AD. The Yenişehir Gate consists of three sections. The door leading to the first entrance of the city is connected to the front side, the western part is connected to the fortification, and the eastern part is connected to a small fortification. The inner door is reached by passing a square yard. It is documented that the chisel is covered with antique pieces, but there are very few permits daily.