El Sanatları
Yöre halkı tarafından günümüzde tanınan
bir el sanatı olmamakla birlikte Kahramanmaraş
Arkeoloji Müzesinde geçmişten
kalan örnekleri bulunmaktadır. Maraş
işinde kullanılan sim sırmaların eğrilerek
bir araya getirilmesiyle kordon elde
edildiğinden, kordon işlemeciliğinin de
ilimizde geçmişte yapıldığı düşünülebilir.
Yazılı kaynaklarda da kordon işlemeciliği
ile ilgili olarak herhangi bir veriye rastlanılmamıştır.
Sim sırma ustası olan Aysun
Ciğer, müzede gördüğü eserleri kordon
işlemeciliği örneği olarak adlandırmış,
eserlerdeki teknik ve motiflerden yola
çıkarak kordon işlemeciliğini öğrenmiştir.
Usta-çırak ilişkisi içerisinde geleneksel
bir aktarım söz konusu değildir. 2009 ve
2011 yıllarında Kahramanmaraş İl Kültür
ve Turizm Müdürlüğü bünyesinde Maraş
İşi Kordon İşlemeciliği Kursu açılmış ve
Aysun Ciğer eğitimci olarak görevlendirilerek
kordon işlemeciliğinin günümüze
aktarımı sağlanmıştır. 2012 yılı içerisinde
kordon işlemeciliği Milli Eğitim Bakanlığı
Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü
modüler sistemine de kaydedilerek ilerleyen
zamanlarda kurs açılmasına olanak
sağlanmıştır.
Kordon işlemede gergef, makas, iğne gibi
araçlar ve ayna, renkli kumaş, pul, boncuk,
inci, kordon ve kordon rengi ip gibi malzemeler
kullanılmaktadır. Genelde kalın
atlas ve saten kumaş kullanılır. Sim, altın,
gümüş ve ibrişim iplikleri eğrilerek en az
10 en fazla 30 kat kıvrılarak kordon elde
edilir. Kordon, gergef üzerine sabitlenen
kumaşın tek yüzeyine yine kordonun
elde edildiği iplikle desen oluşturularak
sabitlenir. Desen oluştururken kordonun
üst üste gelmemesine dikkat edilir.
Kordon kumaşın altına hiçbir zaman
geçmez. Tek yüzden işlenen bir el sanatıdır.
Kordon işlenen kumaşın altına astar
çekilmektedir. Gelinlik, nişan kıyafeti,
seccadeler, gece çantaları, oda takımları,
masa örtüleri, cepken, şalvar gibi ürünler
üretilebilmektedir.
Motif olarak çiçek, dal, yaprak, çirtik
motiflerinin çoğunlukta olduğu simetri
ve özgün desen tasarımlarıyla oluşmuş
bir nakış türüdür. Çiçek desenlerinin
orta kısmına ayna veya farklı renk kumaş
yerleştirilerek desene hareket kazandırılabilir.
Kahramanmaraş Arkeoloji Müzesi
envanterinde cepken, ceket, işlemeli başlık,
kısa şalvar gibi kıyafetler üzerinde kordon
işlemeciliği örnekleri bulunmaktadır.
Kaynakça:
ÇALIŞ, H. (2014). Kahramanmaraş'ta Geleneksel El Sanatları. Akdeniz'in Altın Kenti Kahramanmaraş. Kahramanmaraş İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Yayını, 317.